Kars ve Ani'de bir gün: ören yeri, kale ve kış soğuğu

Ani, Kars ilinde, Ermenistan sınırını oluşturan Arpaçay kıyısında bir Orta Çağ kentidir. Bakanlığa göre Kars merkezine uzaklığı 42 km'dir. 961–1045 yılları arasında Bagratlı Ermeni Krallığı'nın başkentiydi ve İpek Yolu üzerinde bir ticaret kentiydi. UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne 15 Temmuz 2016'da girdi. Sabah Ani, öğleden sonra Kars'ın eski kenti için bir gün yeter.

Kars'tan Ani'ye ulaşım

Kars'tan Ani'ye düzenli toplu taşıma yoktur. Ziyaretçilerin çoğu araç kiralar, bekleme dahil tüm gün için taksi tutar, paylaşımlı minibüse biner ya da Kars'tan tura katılır. Yol yaklaşık bir saat sürer. Bazı rehberler merkezdeki Gazi Ahmet Muhtar Paşa Konağı'ndan kalkan bir tur minibüsünden söz eder. Hâlâ çalışıp çalışmadığını kentte sorun.

Ani'de görülecekler

Bakanlık alanda kilise, cami, saray, kervansaray ve hamam dahil 21 yapı sayar. Kuzey yönünde, Aslanlı Kapı gibi kapıları olan çift sıra sur düzlüğe bakar. Katedral 989'da başlanıp 1001'de tamamlandı. Mimarı Trdat'tır. Kubbesi 1319'daki bir depremde çöktü.

1215'te tamamlanan Tigran Honents Aziz Gregory Kilisesi, Ani'nin en iyi korunan yapısıdır. Kurtarıcı Kilisesi 1035'ten kısa süre sonra bitirildi. Doğu yarısı 1955'te yıkıldı. Ebu'l Menüçehr Camii adını Ani'nin ilk Şeddadi hükümdarından alır. Minaresi bugün de ayaktadır. Başlıca yapılar yarım günde gezilebilir.

Kars Kalesi ve eski kent

Kars Kalesi, Kars Çayı'na bakan bir tepededir. Bakanlık kaleyi 1153'e, Saltuklular dönemine tarihler. Surları sonraki dönemlerde birkaç kez yenilendi. Kalenin altında Taşköprü çayın üzerinden geçer. Köprü bir selden sonra 1725 dolaylarında yeniden yapıldı. Kalenin güneyindeki Kümbet Camii, 10. yüzyılda Havariler Kilisesi olarak yapıldı. 1993'ten beri yeniden camidir.

Kars 1878–1918 arasında Rus yönetimindeydi. O döneme ait ızgara planlı sokaklar ve taş binalar, kaleye kısa yürüme mesafesindeki Yusufpaşa, Ortakapı ve Cumhuriyet mahallelerindedir.

Mevsim ve soğuk

Kars yaklaşık 1.768 m yüksekliktedir. Kışlar uzun ve çok soğuktur. Meteoroloji Genel Müdürlüğü'ne göre ocak ayında ortalama en düşük sıcaklık −16,2 °C'dir. Ölçülen en düşük değer yaklaşık −37 °C'dir. Ani daha alçaktadır, yaklaşık 1.340 m. Ancak alan açıktır ve tesis azdır. Gişenin yanında küçük bir kafe vardır.

Bakanlık Ani için ayrı yaz ve kış ziyaret saatleri yayımlar. Ekim–mart arasında saatler kısadır. Kars'tan çıkmadan önce güncel saatlere muze.gov.tr'den bakın. Alana kapanıştan en az üç saat önce varmayı planlayın.